2405Thu2018

Son Guncelleme11:33:24

Çarşamba, 17 Aralık 2014 02:46

PETROL FİYATLARI DÜŞYÜYOR. NE OLUR?

Yazan  Kemal ÜÇÜNCÜ

Haziran 2014 ayında varili 115 dolar olan brent petrol, Temmuz’da 108, Ağustos’ta 101, Eylül’de 98, Ekim’de 87, Kasım’da 70 ve 16 Aralık’ta 56 dolara indi.

Son 7 ayda petrol fiyatları dolar bazında %50 ucuzladı.

Türkiye petrol dışalımı için yılda yaklaşık 60 milyar dolar döviz ödemektedir.

Petrol fiyatlarının 50 dolar ve altına düşmesi ve bu şekilde devam etmesi, Türkiye’nin petrol ithalatından 30 milyar doların üzerinde kazançlı olacağının bir göstergesi.

Ancak;

Türkiye’nin, bu pozitif gelişmeyi negatif yönde etkileyen nedenleri var:

1- Dolar 2,36 TL’yi aştı. Dış borç stoku 402 milyar dolar. Dolarda her %1’lik artış, 4 milyar dolarlık borç artışına yol açacaktır. Nitekim 1 Aralık 2014 tarihinde 2,22 TL olan dolar fiyatı % 6,3 artışla 2,36 TL’ye yükselerek dış borçlarımızın TL bazında 14,5 milyar dolar artması anlamına gelir. Petrol fiyatlarının öngörülen düşüşü ile Türkiye’nin bir yıldaki petrol tasarrufunun yarısı 15 günde döviz artışına harcanmış olmaktadır.

2- Petrol fiyatlarının düşürülmesinde en önemli etken kaya petrolü/kaya gazı alternatifi olduğu düşünülmektedir. Bunu tetikleyen bir etken de özellikle gelişmiş ülkelerin gelişme ölçeklerini düşürmekte oluşudur. Bir diğer etken de muhtemelen Rusya’ya bir yaptırım niteliğinde olarak ABD’nin petrol üretimini artırmasıdır. Şimdilik OPEC’de bu eğilime uyum sağlıyor. Küresel ekonomi daralıyor. Gelişmiş ülkelerin kalkınma hızlarını azaltması Türkiye’nin dış ticaretini, özellikle ihracatını olumsuz yönde etkileyecektir. Böyle bir durumda ihracatın düşmesi sözkonusu olacağından, bir hayal, 2023 hedefi öngörüsünün tutması tamamen imkansızlaşacaktır.

3- Petrol fiyatlarının düşüşünü avantaja dönüştürme imkanı varken, Türkiye’de oluşan sıradışı istikrarsızlıklar ve buna bağlı dış eleştirilere verilen tepkiler, küresel ilişkilerin bozulmasına, Türkiye’nin son yıllardaki sıcak para ve yatırım istikrarını da bozacaktır. Türkiye’de siyasi ve toplumsal istikrasızlık sıcak parada çıkış eğilimini hızlandırıyor. Sıcak paranın sıcaklığı ile kişi başına milli gelirini 10 bin dolara yükselten Yeni Türkiye, artık sıcak paranın sıcaklığını hissedemeyebilecektir.

4- Yeni Türkiye’de gerçek işsizlik %20’lere dayandı. Enflasyon %9’u zorluyor. Suriyeli misafirler için 8,9 milyar TL sosyal yardım harcaması yapıldı! Bütçe açığı 12 milyar TL, dış ticaret açığı 70 milyar dolar olarak bekleniyor. Türkiye petrol fiyatlarının artış gösterdiği dönemlerde daha hızlı kalkınma göstermiş. Petrol fiyatlarının düşüşü Yeni Türkiye yönetiminin gelirlerinde azalmaya yol açacaktır. Petrol fiyatlarının yüksek oluşunu eleştiren Yeni Türkiye şimdi düşük oluşunu eleştirecektir şüphesiz. Petrol fiyatlarının rüzgarından ne derece yararlanılabilecektir?

5- Yeni Türkiye, kendi iç istikrasızlıkları yanında çevresindeki istikrarsılıkların da etkisi ve baskısı altındadır.

6- Petrol fiyatları düşüyor. Ancak, depo dolum fiyatınız aynı oranda düşmeyecektir. Bakan’ın deyişi ile bu öyle hesap makinasıyla yapılmaz.

Ülke yönetiminde bürokrasi önemlidir. Teknik analiz ve yorum bürokrasi tarafından yapılır, son kararı siyaset verir; bürokrasi uygular. Siyasi erk bürokrasi ile uyum sağlamadıkça kalkınmanın sürdürülebilir olması mümkün değildir.

Yeni Türkiye’nin önemli bir özelliği, siyasetteki rollerin değişmesi; iktidarın muhalefet, muhalefetin iktidar rolünü üstlenmiş olmasıdır. Yetki sahipleri aynı düzeyde sorumluluk üstlenmedikçe organizasyonun bir hedef tayin etmesi ve bu hedefe erişmesi mümkün olmaz.

Görünen o ki, petrol fiyatlarının düşüşü Yeni Türkiye için hayra alamet olarak görünmüyor.

 

 

Son değişiklik Çarşamba, 17 Aralık 2014 02:55

Kemal ÜÇÜNCÜ

Kemal ÜÇÜNCÜ

AKÇAKÖY MAHALLESİ

E-posta: Bu e-Posta adresi istek dışı postalardan korunmaktadır, görüntülüyebilmek için JavaScript etkinleştirilmelidir
Bu kategorideki diğerleri: « GELECEM İSTERDİM »
Yorum yazmak için üye girişi yapınız